THỐNG KÊ TRUY CẬP
Số người đang online: 70
Số lượt truy cập: 1801302
QUẢNG CÁO
MỘT SỐ LƯU Ý KHI THỰC HIỆN SINH HOẠT CHUYÊN MÔN THEO NGHIÊN CỨU BÀI HỌC 10/17/2018 9:17:04 PM
Thực hiện chủ đề năm học 2018-2019 về nâng cao năng lực đội ngũ cán bộ quản lí và giáo viên tiểu học đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý và dạy học, triển khai có hiệu quả hệ thống trường học kết nối. Từ năm học 2014-2015, Bộ GD&ĐT chủ trương đổi mới các hoạt động chuyên môn trong nhà trường trong đó “ Sinh hoạt chuyên môn dựa trên nghiên cứu bài học” là nội dung cốt lõi. Qua quá trình thực hiện, thực tế ở nhiều trường chưa thực hiện đúng các khâu trong từng bước nên chưa mang lại hiệu quả. Ở đơn vị, để thực thi nhiệm vụ của người tổ trưởng chuyên môn, tôi nhận thấy việc tăng cường công tác chỉ đạo sinh hoạt chuyên môn trong trường học là việc làm hết sức quan trọng và thiết thực, bởi lẽ thông qua việc đổi mới sinh hoạt chuyên môn để bồi dưỡng đội ngũ là một trong những nhiệm vụ trong tâm trong giai đoạn hiện nay. Trong đó đổi mới sinh hoạt chuyên môn dựa trên nghiên cứu bài học là một giải pháp tốt. Vậy làm thế nào để tổ chức sinh hoạt chuyên theo nghiên cứu bài học thực sự hiệu quả?


Trước hết chúng ta cần hiểu đúng mục đích của SHCM dựa trên nghiên cứu bài học hướng tới là:

-          Đảm bảo cơ hội học tập tập cho từng học sinh.

-          Đảm bảo cơ hội phát triển chuyên môn cho mọi giáo viên

-          Xây dựng cộng đồng học tập để đổi mới nhà trường.

          Để đảm bảo mục đích của sinh hoạt chuyên môn dựa trên nghiên cứu bài học khác với sinh hoạt truyền thống, trong mỗi bước thực hiện cần lưu ý:

Bước 1: Thiết kế bài dạy minh họa

Giáo viên tự nguyện đăng ký hoặc cán bộ quản lý, tổ trưởng chuyên môn phân công người dạy, chuẩn bị bài dạy. Bài dạy minh họa cần được thể hiện linh hoạt, sáng tạo và căn cứ vào tình hình thực tế của học sinh mà lựa chọn nội dung, phương pháp…để đạt được mục tiêu. Bài dạy minh họa được một nhóm giáo viên và Phó hiệu trưởng phụ trách chuyên môn cùng thiết kế. Nhóm thiết kế được khuyến khích linh hoạt, sáng tạo, chủ động, không lệ thuộc máy móc vào quy trình, các bước dạy trong sách giáo khoa, điều chỉnh hay sách hướng dẫn giáo viên. Nhóm thiết kế có thể điều chỉnh mục tiêu bài học, nội dung/ngữ liệu trong sách giáo khoa, điều chỉnh thời lượng, lựa chọn các phương pháp, kỹ thuật dạy học, đồ dùng dạy học cho phù hợp với đối tượng.

Khi thực hiện thiết kế bài dạy minh họa phải tôn trọng sự tự chủ của GV, xây dựng nội dung phương pháp dạy học, đặt ra mục tiêu mới về kiến thức, kĩ năng, thái độ, năng lực phù hợp với đối tượng HS. Phát huy sự sáng tạo, đột phá của GV.

Các hoạt động đưa ra trong thiết kế bài học cần đảm bảo mục tiêu bài học, tạo cơ hội cho tất cả học sinh được tham gia vào quá trình học và cải thiện được kết quả học tập của học sinh.

Bước 2: Dạy minh họa – Dự giờ

Tiến hành bài học và dự giờ: Đây là khâu quan trọng trong buổi sinh hoạt chuyên môn.

Người dạy minh họa có thể là một giáo viên tự nguyện hoặc một người được nhóm thiết kế lựa chọn. Người dạy minh họa thay mặt cho nhóm thiết kế thể hiện các ý tưởng đã thiết kế trong bài học và có thể linh hoạt điều chỉnh kế hoạch bài học phù hợp với đối tượng học sinh. Tuy nhiên, trong quá trình dạy minh họa nếu có tình huống mới xảy ra không đúng với dự kiến thiết kế thì người dạy minh họa vẫn có thể linh hoạt thay đổi ngữ liệu, phương pháp cho phù hợp với tình huống xảy ra nhưng phải đảm bảo mục tiêu và kiến thức bài học. Quan tâm đến những khó khăn của học sinh, lựa chọn, sử dụng ngôn ngữ đơn giản, gần gũi, dễ hiểu phù hợp với khả năng nhận thức của học sinh. Kết quả dự giờ học là kết quả chung của nhóm thiết kế. Giáo viên dạy minh họa nhằm kiểm định những giả thuyết về nội dung, phương pháp dạy học của nhóm thiết kế có phù hợp học sinh không, do đó họ không cần dạy trước, luyện tập trước cho học sinh.

Người dự giờ cần học tập, hiểu và thông cảm với khó khăn của người dạy và luôn đặt mình vào vị trí của người dạy để phát hiện những khó khăn trong việc học của HS để tìm cách giải quyết. Trong quá trình dự giờ, cần luyện tập cách quan sát và suy nghĩ về việc học của HS, phán đoán nhanh nhạy, chính xác để điều chỉnh việc dạy cho phù hợp với việc học của HS; hình thành thói quen lắng nghe, rèn luyện cách chia sẻ ý kiến để thiết lập mối quan hệ đồng nghiệp thân thiện, cộng tác và học tập lẫn nhau.

Người dự giờ đứng ở vị trí thuận lợi để có thể quan sát, ghi chép, quay phim, ghi âm, vẽ sơ đồ chỗ ngồi của học sinh một cách dễ dàng nhất (có thể đứng hai bên, phía trước, phía sau lớp học). Đặt trọng tâm quan sát vào các biểu hiện tâm lý, thái độ, hành vi trong các tình huống, hoạt động học tập cụ thể của học sinh. Kết hợp sử dụng các kỹ thuật: nghe, nhìn, suy nghĩ, ghi chép, quay phim, chụp ảnh để có dữ liệu phân tích nhằm trả lời các câu hỏi: Học sinh học như thế nào? Học sinh gặp khó khăn gì? Vì sao? Học sinh học có hứng thú không? Vì sao có? Vì sao không? Đã đáp ứng mục tiêu chưa ? Hoạt động nhóm có thực sự đảm bảo cơ hội cho tất cả học sinh tham gia không? Có học sinh nào bị bỏ quên không? Cần thay đổi như thế nào để kết quả học tập của học sinh tốt hơn? Từ đó suy nghĩ, tìm nguyên nhân và đưa ra giải pháp tích cực hơn. Ví dụ, vì sao học sinh A và nhiều học sinh khác không trả lời dược câu hỏi, có phải học sinh không hiểu được câu hỏi hay câu hỏi quá khó đối với trẻ? Nếu thực sự quá khó thì cần thay đổi câu hỏi như thế nào để học sinh có thể trả lời được.

Mặt khác, người dự giờ quan sát hoạt động của GV( Đã hỗ trợ cho HS chưa? Thời điểm nào?...). Người dự giờ không can thiệp vào hoạt động học của HS. Người chủ trì phải quay lại tiến trình tiết học để nắm bắt ý tưởng, tìm tình huống và sử dụng xem lại - phân tích trong bước chia sẻ, suy ngẫm.

Bước 3: Suy ngẫm, chia sẻ về tiết dạy:

Suy ngẫm và chia sẻ ý kiến của các giáo viên về bài học sau khi dự giờ là đặc biệt quan trọng, là công việc có ý nghĩa nhất trong sinh hoạt chuyên môn, là yếu tố quyết định chất lượng và hiệu quả của sinh hoạt chuyên môn. Vì suy ngẫm gắn liền với thảo luận và chia sẻ ý kiến. Các ý kiến đưa ra nhiều hay ít, tinh tế và sâu sắc hay hời hợt và nông cạn sẽ quyết định hiệu quả học tập, phát triển năng lực của tất cả những người tham gia sinh hoạt chuyên môn. Trong chia sẻ, thảo luận người dự đưa ra ý kiến nhận xét, góp ý về giờ học theo tinh thần trao đổi, chia sẻ lắng nghe mang tính xây dựng. Các ý kiến thảo luận, góp ý tập trung vào phân tích các hoạt động của học sinh: Học sinh học như thế nào? (mức độ tham gia, hứng thú và kết quả học tập của từng em). Cùng suy nghĩ và tìm ra nguyên nhân vì sao học sinh chưa tích cực tham gia vào học động học, học chưa đạt kết quả... và đưa ra các biện pháp thay đổi cách dạy nhằm đạt được mục tiêu bài học, tạo cơ hội học tập cho tất cả học sinh, không có học sinh nào bị bỏ quên trong quá trình học tập.

Nếu giờ học chưa đạt kết quả như mong muốn (theo dự kiến của nhóm thiết kế) thì cũng không đánh giá cá nhân người dạy mà coi đó là bài học chung để mỗi giáo viên tự rút kinh nghiệm cho bản thân.

Tuy nhiên đây là khâu khó và phức tạp nhất nhưng đặc biệt thú vị, rất cần có tinh thần cộng tác, xây dựng của người tham gia và đặc biệt là vai trò, năng lực của người chủ trì. Suy ngẫm khác đánh giá ở chỗ không có tiêu chuẩn và tiêu chí cụ thể nào. Suy ngẫm là những phán đoán về những thực tế vừa xảy ra trong giờ dự và đã từng xảy ra với bản thân người dự giờ. Dựa vào năng lực, hiểu biết, kinh nghiệm vốn có của mình để suy ngẫm.

Giáo viên dạy minh họa chia sẻ về mục tiêu bài học, những ý tưởng mới, những thay đổi, điều chỉnh về nội dung, phương pháp dạy học, những cảm nhận của mình qua giờ học, những điều hài lòng và chưa hài lòng trong quá trình dạy minh họa.

Người chủ trì dẫn dắt buổi thảo luận tập trung vào nội dung trọng tâm, tạo không khí thân thiện, cởi mở và luôn linh hoạt, xử lý các tình huống xảy ra trong quá trình thảo luận. Tôn trọng và lắng nghe tất cả ý kiến của giáo viên, không áp đặt ý kiến của mình hoặc của một nhóm người. Định hướng trao đổi về ý định của giáo viên dạy minh họa và thực tế việc học của học sinh. Tìm ra những điểm nổi trội của bài học, điều đã học được, giúp người tham gia hiểu các ý kiến: muốn nói gì ? Hướng cho mọi người ai cũng phải có ý kiến. Làm sáng tỏ những gì các giáo viên dự giờ không nhận thấy rõ ràng hoặc những gì thực sự họ quan tâm chú ý (nêu rõ các minh chứng trong giờ học).

Cuối buổi thảo luận, người chủ trì hướng dẫn người tham dự tự suy ngẫm rút kinh nghiệm và lựa chọn các biện pháp áp dụng cho các giờ đạy của mình. Không đánh giá xếp loại giờ học, không đánh giáo viên. Nếu liên quan đến kiến thức thì phải phân tích để thống nhất.

Là người chủ trì thì phải nhìn thấy được nhiều tình huống hơn giáo viên dự nên phải nghiên cứu bài học trước, phải suy ngẫm nếu mình dạy thì như thế nào và đạt được gì? Đảm bảo lắng nghe những lời chia sẻ. Tất cả GV đều được tham gia chia sẻ  tiết dạy, ưu tiên những GV rụt rè chia sẻ trước. Góp ý, chia sẻ trên tinh thần xây dựng, tôn trọng lẫn nhau.

* Bước 4 : Áp dụng cho thực tế dạy học hàng ngày 

Đây là bước làm gián tiếp, không nằm trực tiếp trong quy trình sinh hoạt chuyên môn. Tuy nhiên nó không tách rời việc sinh hoạt chuyên môn, giáo viên sẽ nghiên cứu, vận dụng, kiểm nghiệm những gì đã học và tự đút rút thêm những vấn đề thắc mắc, băn khoăn. Trên cơ sở đó tiếp tục tìm tòi trong sinh hoạt chuyên môn (giáo viên có thể dạy lại bài học đó, chuẩn bị bài minh họa tiếp theo) hoặc áp dụng các giờ dạy tại lớp của mình.

Tóm lại, có rất nhiều cách tiếp cận khác nhau để bồi dưỡng chuyên môn nghiệp vụ cho giáo viên, trên đây chỉ là một số lưu ý trong sinh hoạt chuyên môn dựa trên nghiên cứu bài học, thông qua đó để tạo cơ hội cho mọi giáo viên phát triển chuyên môn và mọi học sinh được đảm bảo cơ hội học tập./.

An Thủy, tháng 10/2018

                                                                              Nguyễn Thị Huyền

GV: Nguyễn Thị Huyền
TÌM KIẾM


Hỗ trợ trực tuyến
Dương Việt Hà
Dương Việt Hà
Hiệu trưởng
Phan Thanh Trung
Phan Thanh Trung
Admin
ĐĂNG NHẬP

Tên đăng nhập
Mật khẩu
HÌNH ẢNH
LIÊN KẾT WEBSITE


TRƯỜNG TIỂU HỌC SỐ 2 An THỦY - HUYỆN LỆ THỦY - TỈNH QUẢNG BÌNH
Điện thoại: 0232.3882414 - Email: thso2anthuy@lethuy.edu.vn
Developed by Phạm Xuân Cường. Tel: 0912.037911 - Mail: cuonggiaoduc@gmail.com